Son Haberler

Dijital dönüşüm mü, ERP implementasyonu mu? Hangisi daha uygun?

Büyük bir organizasyonda “dönüşüm”, ciddi bir miktarda zaman, çok yüksek miktarda kaynak (Para!, personel) ve çapraz-fonksiyonel iş yetenekleri gerektirir. Diijital dönüşüm hangi sektör olduğu fark etmeden, tüm iş alanlarında büyük bir etki yaratıyor.

“Dijital dönüşüm (transformasyon)” kavramı gündemimizden düşmüyor, özellikle kurumsal yazılım konuları açıldığında. Diijital dönüşüm hangi sektör olduğu fark etmeden, tüm iş alanlarında büyük bir etki yaratıyor. İnternetin de katkısıyla pek çok operasyonel gider kalemlerini azaltmak mümkün hale geldi. Bu süreçte yıkıcı teknolojiler, sensörler, IoT, değişen özelleşen müşteri davranışları, yeni jenerasyonun davranış etkisi gibi pek çok alt başlık incelenmeli. Biz konumuzu çok fazla genişletmeden, firmalardaki dönüşüm sürecinin başında, karşımıza çıkabilecek iki seçenek üzerinde duralım.

DÖNÜŞÜM (TRANSFORMASYON)
İlk olarak, “dönüşüm” kısmını tanımlayalım. “Dönüşüm”, bir işletmenin operasyon modellerinden, altyapısına, temel bileşenlerinde yapılan büyük çaplı bir değişimdir(1). Bu tarz bir “dönüşüm” programı satın alma, finans, insan kaynaklarından operasyon, bilgi teknolojisi, satış ve pazarlamaya kadar işletmenin her fonksiyonuna dokunur.“Dönüşüm” pahalı ve riskli olduğundan, işletmeler kendi istekleriyle dönüşüme genelde yönelmez. Pazar şartları, rekabet, değişen müşteri beklentileri gibi pek çok dış faktör bizi buna zorlar.

DİJİTALLEŞME VE DİJİTAL DÖNÜŞÜM
Şimdi“dijital”i tanımlayalım. Kısaca insan ve makinelerin, birbirleri veya enformasyonları ile bağlantı kurmasını sağlayan, herhangi bir teknoloji olarak tanımlayabiliriz.Aslında amaç, şirketin hayatta kalması. Amaç, ürün/hizmet tedarik aşamasından bize doğru akan pazar etkileri ve dijital teknolojilerden kaynaklanan, olası bir yıkımı önlemek. Büyük bir organizasyonda “dönüşüm”, ciddi bir miktarda zaman, çok yüksek miktarda kaynak (Para!, personel) ve çapraz-fonksiyonel iş yetenekleri gerektirir. Bu yüzden de, bu dönüşüm sürecinde genelde, danışmanlık firmalarından destek alınır. “Dijital dönüşüm”, bir kurumun yeni dijital iş yaşamına uydurması için, pazarlamadan, iş modellerine, otomasyondan, organizasyon yapısı ve yönetim şekline kadar her şeyini masaya yatırdıktan sonra, işlerini yeni dijital araçları ile yapmasıdır. Dijital Dönüşüm Hareketi Dünya Bankası’nın verilerine göre, mobil teknolojiye erişimdeki her % 10’luk artış, düşük ve orta gelirli ülkelerin GSMH’nin % 1,5’i oranında ivme yaratıyor(2).Dolayısıyla bugün ekonominin temel itici gücü konumunda bulunan bunu gibi teknolojiler, bireylerin ve iş dünyasının geleceğini yeniden şekillendirirken, bilgiye erişimde fırsat eşitliğine herkesin eşit fırsatlarla dahil olduğu toplumsal yapıların tesisine olanak sağlıyor. Dijital dönüşüm sonucunda, operasyonel maliyetlerimiz de azalıyor.

DİJİTAL DÖNÜŞÜM VE ERP YAZILIMI İMPLEMENTASYONU (KURULUMU)

Bazı durumlarda dijital dönüşüm ve ERP yazılımı implementasyonu kavramları birbirine karışabiliyor. Çoğu alanda kesişse bile, bazı farklı noktaları ön plana çıkarmak mümkün. İlk olarak ERP implementasyonları, arka ofis uygulamalarında küçük aşamalı adımlarla iyileştirmeler sağlıyor. Diğer taraftan “dijital dönüşüm”, daha  çok “çağ atlama” diyebileceğimiz büyük iyileştirmeler, iş modeli ve operasyonlardaki büyük değişimi içerir. İki kavram arasında gri denilebilecek bir alan var aslında, ama bazı küçük farkları aşağıdaki tablodaki gibiözetlemek mümkün:

Tablo ERP implementasyonu ve dijital dönüşüm (3)

  ERP implementasyonu Dijital dönüşüm
Maksat: Rutin işleri otomatize etmek Taşları yerinden oynatan teknolojileri kullanmak
İş modeli: Aynı, ama biraz geliştirilmiş Radikalşekilde yeniden değerlendirme
İş süreci: İş süreci iyileştirmeleri İş süreçlerinin yeniden yapılandırılması (BPR)
Çalışan eğitimi ve değişim: Ekranlardan kayıt giriş eğitimi Yeni teknolojileri, süreçlere ve radikal yeniden değerlendirmelere adapte etmek
Teknoloji: Genelde bir ana çekirdek uygulama Hangi teknolojiler uygunsa, onları beraber uyarlamak (best of breed)

 

Bu durumda, hangisi bizim için uygun olacak? Aşağıdaki 5 sorunun cevabını düşünmek, hangi yoldan devam etmek konusunda bize yol gösterebilir(3):

1-Organizasyonunuz küçük artımlı gelişimlerin mi, yoksa daha büyük sıçramalar yaratacak teknolojilerin peşinde? Burada başlanan iş ile ilgili, ne eldeedilmesi gerektiğinin iyi anlaşılmasında fayda var. Operasyonlarınızın verimli olduğundan tamamen eminseniz ve yeni teknoloji, potansiyel iyileştirmeleri olanaklıkılacak bir araç olarak gözüküyorsa, yeni bir ERP yazılımı kararı doğru bir seçim olabilir. İşin diğer tarafından, operasyonlarda daha büyük etki yaratacak bir dönüşüm peşinde iseniz, dijital dönüşüm daha doğru bir rota olacak.

2-Yeni teknolojiler veya dahateknoloji bilinçli rakipler, sektörünüzdetaşları yerinden oynatıyor mu? Eğer çıkan yeni teknolojiler gibi dış etkenler, endüstrinizde taşları yerinden oynatıyorsa , organizasyonunuz için dijital dönüşüm bir gereklilik olabilir. Diğer yönden, eğer iş ve operasyonel modellerinizoldukça olgun ve sabit oturmuş ise, ufukta küçükte olsa bir karmaşa gözükmüyorsa, daha geleneksel ERP implementasyonları uygun olacaktır. Bu arada dikkat!: firmalar sektörlerindeki potansiyel taşları yerinden oynatacak değişimlere gidildiğini idrak etmede genelde yavaş kalır ve çoğu zaman, işler değiştiğinde yeni duruma hazırlıksız yakalanırlar.

3-Organizasyonunuz riskleri ne derecede tolere edebilir durumda? Her tipteki yeni kurumsal teknolojiye geçiş, bir miktar risk içerir.Ancak daha keskin ve büyük dijital dönüşümler,  daha fazla zaman, maliyet ve organizasyonel risk sonucunu doğurur. Örneğin, tümüyle yeni bir iş süreci, personelin görev ve sorumluluklarında değişikliğe neden olacaktır. Yeni teknolojinin gerektirdiği yeteneklerin eksikliğinde, başlangıç süreci beklenenden daha uzun sürebilir, dolayısıyla daha yüksek birmaliyete neden olabilir. BU durumda, iş sahsında kısa dönemde, operasyonel karmaşalara neden olabilir. İlgili teknoloji kararı ile, risk tolerans seviyenizin uyumlu olduğundan emin olun.

4-Organizasyonunuz iş süreçleri ve organizasyonel değişim yönetimine, ne kadar zaman ve para yatırmaya istekli? Organizasyonun risk toleransına ilaveten, bu aşamada değişimin büyüklüğünü ve değişime toleransları anlayabilmek önem taşır. İş süreçlerinde ve organizasyonda, büyük önemli değişiklikleri kaldırabilecek bir yapı yok ise, veya aslında bu iki önemli kritik başarı faktörüne yatırım yapmaya istekli değilseniz, daha küçük ilerlemeler sağlatacak bir ERP yazılımı başlangıcı, daha uygun olacak. Eğer bir büyük bir sıçrama yapmaya niyetiniz var ise ve “iş süreçlerinin yeniden yapılandırılması” ve “organizasyonel değişim yönetimi” gibi konulara,  tamzaman ve kaynak ayırmaya istekli iseniz, dijital dönüşüm çok daha uygun olacak.

5-Hepsinin üzerindeki, kurum ve IT stratejiniz nedir? Eğer herşeyin üzerindeki kurum stratejisi ve IT stratejisinin uyumu net değilse, yukarıdaki 4 maddenin pek bir önemi kalmaz maalesef. İster dijital dönüşüm, ister ERP implementasyonu yolunu seçin, tüm durumlar genel işletme stratejiniz ile IT stratejinizin ne derecede uyumlu olduğuna dayanacaktır. Örneğin, eğer genelişletme stratejiniz tamamenyeniiş modelinizin önüne geçiyorsa,muhtemelen bir ERP implementasyonu ve iş süreçlerini yeniden yapılandırma gayretine girmek istemeyeceksiniz.

SONUÇ

Yukarıdaki soruların çok basit bir yanıtı olmamasına rağmen, durumun portresini çizmek ve iki yol arasındaki farklılıkları görmek önemli. Bu durumda bir netlik sağlamak, sadece doğru teknolojinin seçiminde değil, aynı zamanda proje kaynaklarının uygun faaliyetlere odaklanmasına yardımcı olacak.

Kaynaklar:

  1. King, Howard. What is digital transformation? theguardian.com. [Çevrimiçi] 21 10 2013. [Alıntı Tarihi: 20 11 2016.] https://www.theguardian.com/media-network/media-network-blog/2013/nov/21/digital-transformation.
  2. URL01. Dijital Dönüşüm. [Çevrimiçi] Vodafone Hakkında. [Alıntı Tarihi: 2016 11 25.] http://www.vodafone.com.tr/VodafoneHakkinda/Dijital-Donusum.php.
  3. Kimberling, Eric. Five Ways to Decide Between Digital Transformation and ERP Systems. Panorama Consulting. [Çevrimiçi] 8 10 2016. [Alıntı Tarihi: 25 11 2016.] http://panorama-consulting.com/five-ways-to-decide-between-digital-transformation-and-erp-systems/.

Doç. Dr. Batuhan KOCAOĞLU

batuhan.kocaoglu@gmail.com
Piri Reis Üniversitesi-Yönetim Bilişim Sistemleri Bölümü

Yorum yok

Yorum Yazın

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

Site Haritası