Global otomotiv sektöründe Şubat 2026 nasıl geçiyor?

İbrahim Aybar

Merhabalar,

Bu hafta itibariyle global otomotiv sektöründeki ilgi çeken son gelişmeleri kısaca özetlemek istedim:

İlk olarak bataryadan elektrikli taşıtlara (BEV) olan talepte ilk kez negatif sinyal geldi.

Şubat ortasında yayımlanan Benchmark Mineral Intelligence verisine göre global BEV satışları Ocak 2026’da %3 geriledi. Bunun başlıca nedeni Çin ve ABD pazarlarında BEV taşıtlara verilen teşviklerin kesilmesi oldu. Özellikle ABD pazarında BEV payı 2025 sonunda %7,8 seviyesinde kaldı. Halbuki tahminler %10’ luk bir pazar payı olacağını söylüyordu.

Bu talep azalmasının doğal sonucu olarak ABD pazarının baskısı ile global markalarda toplam 55 milyar doları bulan yatırım zararının bilançolara girdiğini gördük. Reuters’e göre örneğin Honda markası 1,9 milyar dolar, Stellantis ise 26 milyar dolar yeniden yapılanma zararı yazdılar.

AB ülkelerinden gelen itirazlar 26 Şubat tarihinin ertelenmesine neden oldu

2026 başından itibaren ‘Made In Europe’ hamlesini yakından izliyoruz. Avrupa Komisyonu’nun 26 Şubat’ta açıklaması beklenen Industrial Accelerator Act taslağına göre AB’de devlet teşviki alacak bir BEV taşıt içindeki komponentlerin en az %70’inin Avrupa içinde üretilmiş olması şartı getiriliyordu. Ek olarak kullanılan alüminyumun %25’i düşük karbonlu Avrupa menşeli olması gerekiyordu. Bu durum Çin bataryalı ama AB’de monte edilen BEV taşıtların bile artık “yerli üretim” sayılmamasına yol açabilecek iken Almanya’nın başı çektiği AB ülkelerinden gelen itirazlar 26 Şubat tarihinin ertelenmesine neden oldu. Tedarik ekosisteminin bozulma riskini özellikle Almanya istemiyor. Bakalım AB ülkelerindeki bu yeni tedarik savaşı nereye evrilecek?

Avrupalı otomotiv markalarının karları azaldı

Bu yıl başlarında gördüğümüz başka bir gelişme de Avrupalı otomotiv markalarının karlılık erozyonu oldu. Örneğin Renault’un 2025 yılı faaliyet karlılığı %6,3 oldu. 2024 yılı sonunda bu veri %7,6 olmuştu. 2026 yıl sonu beklentisi ise %5,5 olarak açıklandı.

Aynı paralelde olan VW Grubu da The Guardian’a göre 2028 yılına kadar %20 oranında maliyet düşürme planı açıkladı. Bu plan ile VW Grubu içinde 10 milyar euro tasarruf ve 35.000 kişilik istihdam azaltımı olması planlanıyor.

Çinliler yeni model taşıtları 6 ile 12 ay daha kısa sürede geliştirebiliyor

Tüm bu gelişmelerin ana nedeni; Çinli markalardaki üretim maliyetinin artan rekabetçiliği olarak öne çıkıyor. Stellantis, Avrupa’daki üretim maliyetinin Çin’dekine oranla %30 yüksek olduğunu dile getirdi. Gerekçe olarak ise Çin’de gigacasting, dikey entegrasyon ve ürün geliştirme süresinin çok daha kısa olması öne çıkıyor. Çinliler yeni model taşıtları 6 ile 12 ay daha kısa sürede geliştirebiliyor. Süre 18 ile 24 aya indi. Buna karşılık AB Komisyonu Çin’den ithal edilen taşıtlara %35 e varan gümrük vergisi yerine minimum fiyat uygulaması getirdi. Böylece Avrupa pazarında anti-dumping şartları güçlendirilmiş ve yerli üretim korunmuş oluyor.

Biz ise ülke olarak ihraç ettiğimiz taşıtların %70’ten fazlasını Avrupa pazarına gönderen ülke olarak Made In Europe doktrininden zarar görmemek üzere argümanlarımızı güçlü şekilde savunmalı ve menşe sorununu kesinlikle yaşamamalıyız.

İbrahim AYBAR

Vesiile A.Ş. Yönetim Kurulu Başkanı

aybar@turcomoney.com